Rock 'n Roll
Door Nico Fintelman (Smits)
 

The Roots - Velen zullen het niet meer weten maar de bakermat van de huidige popmuziek is de Rock and Roll. Maar met muziek is het al net zo als met het ontstaan van de aarde: voor ieder begin zit weer een ander begin. In de periode 1910-1945 ontwikkelde de muziek van de zwarte bevolking in de Verenigde Staten zich meer en meer tot een swingend geheel. Met als inspiratie de Blues en de Gospelmusic (de zwarte religieuze songs) ontstonden zo Jazz en Swing. Muziek van en voor zwarten maar in minder ruige vorm ook gemaakt door blanke musici.

 

Ike Turner - Begin jaren vijftig ontwikkelden deze muziekvormen zich bij de jonge zwarte muzikanten tot een strak en stevig uptempo geheel en dat is het begin van de Rock and Roll. Tot de eersten hoorden The Crows met "Gee" en Big Joe Turner met "Shake, Rattle and Roll". Als het eerste Rock and Roll nummer wordt wel genoemd "Rocket 88" van Ike Turner uit 1954 maar daarover zijn de menigen verdeeld.

Maar al gauw kwamen meer (zwarte) artiesten opzetten die de grote namen uit de rockwereld zouden worden. Chuck Berry, Little Richard, Fats Domino. In de jaren vijftig was de rassenscheiding in de Verenigde Staten nog een feit en de blanke conservatieve bevolking zag de nieuwe muziek als een zwart fenomeen dat daardoor niet werd geaccepteerd. Bovendien waren er de bijkomende zaken van de Rock and Roll zoals sexy dansen en dat werd al helemaal als verderfelijk gezien.

 
 
De eerste Rock and Roll muziek verscheen dan ook op achterkantjes van platen en was te beluisteren in de jukeboxen van de horecazaken. Op de Amerikaanse radiostations (die voornamenlijk eigendom waren van blanken) was de inmiddels populaire Rock and Roll nog nauwelijks te horen. Nou moet gezegd dat de nieuwe muziek eigenlijk nog geen Rock and Roll heette. Al jarenlang was de algemene naam voor swingende zwarte muziek Rhytm and Blues en deze term werd ook voor die nieuwe muziek gebruikt.
 

Alan Freed - Toch was er op een gegeven moment een blanke disckjockey die de nieuwe muziek op de radio ging draaien. Het was Alan Freed uit Cleveland die hierdoor veel kritiek kreeg van de Amerikaanse oudere blanken. Aangezien hij ook zakelijke belangen kreeg in deze muziek besloot hij om een andere benaming hiervoor te bedenken om deze ook voor blanken acceptabeler te maken en zo ontstond de naam Rock and Roll.
Rock and Roll was een term die al eeuwen bestond in de scheepvaart. Een schip op woelige zee gaat op de hoge golven van voor naar achter (Rock) en van links naar rechts (Roll). In de jaren dertig waren er diverse gospelsongs waarin de term Rock voorkwam en het was de zanger Roy Brown die in 1947 bekendheid kreeg met het nummer "Good Rockin Tonight". Dit was een parodie op de gospel met verwijzingen naar sex. Met name na de Tweede Wereldoorlog kreeg de term Rock and Roll de betekenis van losbandig leven, sex and drugs. Alan Freed gaf dus deze naam aan de nieuwe muziek.

   

Elvis - De blanke Amerikaanse jeugd die nog niet zoveel vertier had in die tijd omarmde nu de Rock and Roll en meer en meer radiostations gingen dit ook draaien. De jeugd accepteerde ook de zwarte muzikanten maar er kwamen nu eveneens blanke Rock and Roll artiesten: Elvis Presly, Jerry Lee Lewis, Gene Vincent, Eddy Cochran, Buddy Holly en Bill Haley and the Comets. Deze laatsten hadden een hit met "Rock around the Clock" en dat leidde zelfs tot een geljknamige speelfilm. Komiek Jerry Lewis (niet te verwarren met rocker Jerry Lee Lewis) had een eigen tv-show, "The Colgate Comedy Hour", waar hij ook regelmatig rockers te gast had.

Beroemd werden ook de Sun studio's in Memphis waar in de begintijd veel rockartiesten hun platen opnamen met als bekendste Elvis Presley. In de periode 1955-1958 werd Rock and Roll waanzinnig popular en veroverde de jeugd in de hele wereld. De artiesten werden door de ouderen nog wel als verderfelijk gezien met hun "wilde" muziek, heftige dansen en opvallende priveleven maar dat maakte het alleen maar aantrekkelijker voor de jeugd. Ook ont-stonden zijvormen. Doo Wop was muziek in een wat ander ritme waarin meerstemmige zang belangrijk was. Op het platteland van de V.S. werd Rock and Roll gemengd met Country Music en zo ontstond de Rockabilly music. En in Australie (en later Engeland) kwam een wat lichtere vorm: The Skiffle music. Overigens is de schrijfwijze van het fenomeen vaak Rock'n Roll.

 

Snel voorbij - Aan het einde van de jaren vijftig was het Rock and Roll tijdperk eigenlijk al weer voorbij. Elvis Presley moest in militaire dienst, Buddy Holly en The Big Bopper kwam om bij een vliegtuigongeluk, Eddy Cochran kwam om bij een auto ongeluk en Jerry Lee Lewis verdween van het toneel wegens schandalen in zijn priveleven. De muziek werd begin jaren zestig wat minder heftig.

Maar de generatie die vervolgens kwam en die begon met de popmuziek was opgegroeid met de Rock and Roll. The Beatles, The Rolling Stones, The Who en veel anderen waren beinvloed door deze muziek en hun eerste platen waren covers van deze songs. Nog altijd is een groot gedeelte van de popmuziek geent op de Rock and Roll. En eind jaren negentig kwam ook de term Rhytm and Blues weer terug. Onder de noemer R&B kregen we zoetsappige liedjes, vaak van slijmerige jongensbands.

 
 
 
 
Terugkeren naar de MN home